การผลิตไอโซโทปรังสี (Radio-isotope production)

ไอโซโทปรังสีเป็นเครื่องมือสำคัญอย่างหนึ่งในด้านการแพทย์และสาธารณสุข อุตสาหกรรม และการเกษตร เช่น การนำ I-131 มาใช้สำหรับรักษาต่อมธัยรอยด์เป็นพิษและมะเร็งต่อมธัยรอยด์ หรือ การนำ Br-82 หรือ Na-24 มาใช้สำหรับงานรังสีติดตาม (radiotracer) เพื่อตรวจสอบความผิดปรกติของอุปกรณ์ในโรงงานอุตสาหกรรมเป็นต้น ไอโซโทปรังสีสามารถผลิตได้โดยการนำเอาสารตั้งต้นที่เป็นไอโซโทปเสถียรมาอาบรังสีนิวตรอนจากเครื่อง ปฏิกรณ์ซึ่งนิวเคลียสของสารตั้งต้นจะจับตัวกับอนุภาคนิวตรอนและเปลี่ยนเป็นไอโซโทปรังสี ในปัจจุบันกลุ่ม ปฏิบัติการเทคโนโลยีนิวเคลียร์ให้บริการอาบรังสีนิวตรอนแก่ศูนย์ ผลิตไอโซโทปรังสีเพื่อการผลิตไอโซโทปรังสี หลัก 3 ชนิดคือ I-131 และ Sm-153 สำหรับใช้ในทางการแพทย์ และ P-32 สำหรับใช้ในทางการเกษตร

ขั้นตอนการอาบรังสีนิวตรอนเพื่อการผลิตไอโซโทปรังสี

การเพิ่มมูลค่าอัญมณี (Gemstone enhancement)

อัญมณีบางชนิดจะเกิดการเปลี่ยนสีเมื่อได้รับการฉายรังสี ซึ่งจะทำให้อัญมณีนั้นมีสีสันสวยงามขึ้นและมีมูลค่า มากขึ้นประมาณ 5 - 30 เท่า ซึ่งในปัจจุบันกลุ่มปฏิบัติการเทคโนโลยีนิวเคลียร์มีบริการอาบรังสีนิวตรอนแก่ศูนย์ ฉายอัญมณีเพื่อการเพิ่มมูลค่าอัญมณีชนิดโทแพซ ซึ่งจะเปลี่ยนโทแพซจากใสไม่มีสีเป็นสีฟ้าเมื่อได้รับการอาบ รังสีนิวตรอน

ขั้นตอนการอาบรังสีนิวตรอนเพื่อการเพิ่มมูลค่าอัญมณีชนิดโทแพซ

การวิเคราะห์หาองค์ประกอบธาตุโดยเทคนิคนิวตรอนแอกติเวชัน (Neutron Activation Analysis)

เทคนิคนิวตรอนแอกติเวชันเป็นวิธีสำหรับการวิเคราะห์หาองค์ประกอบธาตุในวัตถุตัวอย่าง ซึ่งใช้ได้กับวัตถุตัวอย่าง ทั้งชนิดของแข็ง ของเหลว หรือ แก๊ซ เทคนิคนิวตรอนแอกติเวชันกระทำโดยการนำวัตถุตัวอย่างมาอาบรังสี นิวตรอนเพื่อให้ทำปฏิกิริยากับนิวตรอนและเกิดเป็นไอโซโทปรังสี โดยที่ไอโซโทปรังสีที่เกิดแต่ละชนิดจะเกิดการ สลายตัวแบบจำเพาะเจาะจง เมื่อวัดอัตราการสลายตัว ชนิดและพลังงานของรังสีที่สลายตัว จะให้สามารถวิเคราะห์ หาชนิดและปริมาณของธาตุส่วนประกอบได้

ขั้นตอนการอาบรังสีนิวตรอนเพื่อการวิเคราะห์หาองค์ประกอบธาตุ

การประชาสัมพันธ์และการพัฒนาบุคคลากร (Public Relations and Human Resource Development)

เครื่องปฏิกรณ์ปรมาณูวิจัยมีบทบาทสำคัญอย่างยิ่งในการสร้างเสริมความเข้าใจด้านเทคโนโลยีนิวเคลียร์แก่ ประชาชนทั่วไปและรวมทั้งการพัฒนาบุคคลากรด้านเทคโนโลยีนิวเคลียร์ ซึ่งเครื่องปฏิกรณ์ปรมาณูวิจัยเป็นเครื่อง มือสำคัญในการเยี่ยมชมการทำงานของสถาบันเพื่อสร้างความรู้ด้านการใช้ประโยชน์และตระหนักถึงความ ปลอดภัยด้านเทคโนโลยีนิวเคลียร์แก่ประชาชน นอกจากนี้เครื่องปฏิกรณ์ปรมาณูวิจัยยังสามารถดึงดูดความสนใจ ของนักเรียน นักศึกษาโดยเฉพาะในสายวิทยาศาสตร์ให้มีความสนใจในด้านเทคโนโลยีนิวเคลียร์เป็นพิเศษ การ สร้างความสนใจให้กับเยาวชนเหล่านี้จะช่วยให้มีการเติบโตของจำนวนบุคคลากรด้านเทคโนโลยีนิวเคลียร์ใน อนาคต

การประชาสัมพันธ์และการเยี่ยมชมเครื่องปฏิกรณ์ฯ